Αν έχετε αναλάβει την φροντίδα ενός αγαπημένου προσώπου με άνοια, τότε οι πιο κάτω συμβουλές για το πως συμπεριφερόμαστε σε άτομα με άνοια σας αφορά άμεσα.

Η φροντίδα ενός ανθρώπου με άνοια είναι μία διαδικασία ιδιαίτερα δύσκολη, και ψυχολογικά επίπονη. Ωστόσο, είναι και μια ανταποδοτική εμπειρία, καθώς σας δίνει την ευκαιρία να βοηθήσετε έναν άνθρωπο που είναι σημαντικός για εσάς.

Σίγουρα, κάθε άτομο είναι μοναδικό και η άνοια επηρεάζει τον καθένα διαφορετικά.

Ακολουθώντας τις παρακάτω συμβουλές, θα μπορείτε να επικοινωνήσετε καλύτερα με τον άνθρωπό σας, να βελτιώσετε άμεσα την καθημερινότητά του και να φτιάξετε μια σωστή ρουτίνα για τον συγγενή σας και εσάς. Ας δούμε μαζί πως πρέπει να συμπεριφερόμαστε σε άτομα με άνοια.

Τι είναι η άνοια :

Αν ένα αγαπημένο σας πρόσωπο διαγνώστηκε πρόσφατα με άνοια, τότε η κατανόηση της ασθένειας θα σας βοηθήσει να συμβιβαστείτε με τις αλλαγές που θα επιφέρει στη ζωή σας.

Ο όρος «άνοια» αναφέρεται στη διαταραχή που επηρεάζει το σύνολο των γνωστικών λειτουργιών του εγκεφάλου. Περιγράφει μια ομάδα συμπτωμάτων που συμπεριλαμβάνει απώλεια μνήμης, δυσκολίες στη σκέψη, αλλαγές στη διάθεση, στην αντίληψη και στη συμπεριφορά.

Όλα τα άτομα που πάσχουν από άνοια παρουσιάζουν ένα ή περισσότερα από τα παραπάνω κοινά συμπτώματα. Γι αυτό, είναι πρωταρχικής σημασίας για εσάς που τους φροντίζετε να μπορείτε να διακρίνετε την ανοϊκή πραγματικότητα. Δηλαδή, πρέπει να μπορείτε να αντιλαμβάνεστε και να αποδέχεστε την ιδιαιτερότητα της “νέας” πραγματικότητας αυτών των ανθρώπων, αλλά και να προσαρμόζετε την καθημερινότητα σας σε αυτήν, όσο αυτό είναι εφικτό.

Ποιες είναι οι ανάγκες των ατόμων με άνοια

Οι ασθενείς με άνοια χρειάζονται την συνεχή φροντίδα σας. Έχουν ανάγκη κάποιον να τους προσέχει, αλλά, και να τους συντροφεύει. Είναι σημαντικό να έχουν γύρω τους ανθρώπους που τους αγαπούν πραγματικά για να μπορούν να νιώσουν ζεστασιά και ασφάλεια. Ωστόσο, είναι γεγονός πως όσο εξελίσσεται η ασθένεια, τόσο πιο απαιτητική γίνεται η παροχή της φροντίδας.

Ειδικότερα, όταν ο ασθενής είναι σε προχωρημένο στάδιο, η φροντίδα πλέον πρέπει να είναι σε 24ωρη βάση καθώς το άτομο σταματά να μπορεί να αυτο-εξυπηρετείται. Συγκεκριμένα, δεν χρειάζεται μόνο συντροφικότητά, αλλά και βοήθεια στην τουαλέτα, στο μπάνιο και στο φαγητό. Επιπρόσθετα, η συμπεριφορά του ασθενή αλλάζει και μπορεί να γίνει επιθετική, ή να τον βρείτε να περιπλανάται ή να σταματά να σας αναγνωρίζει, κάνοντας για εσάς ιδιαίτερα δύσκολη την περεταίρω φροντίδα του, τόσο σωματικά όσο και ψυχολογικά.

Πώς συμπεριφερόμαστε σε άτομα με άνοια

Το πρώτο που θα πρέπει να θυμάστε στις περιπτώσεις αυτές, είναι ότι δεν μπορούμε να αλλάξουμε το άτομο. Το άτομο που φροντίζετε πάσχει από μια διαταραχή του εγκεφάλου που διαμορφώνει αυτό που έχει γίνει. Αν προσπαθείτε να ελέγξετε ή να αλλάξετε τη συμπεριφορά του, πιθανότατα θα παρατηρήσετε ότι συχνά αποτυγχάνετε ή αντιμετωπίζετε σφοδρή αντίσταση.

Το σημαντικό είναι να κρατάτε μία θετική στάση. Ακούστε τους με την καρδιά σας, μιλήστε απλά και ξεκάθαρα, δείξτε κατανόηση, αφιερώστε τους χρόνο και κυρίως θυμίστε τους παλιές όμορφες στιγμές. Η διαδρομή δεν είναι εύκολη.

Παρακάτω θα βρείτε μερικές καθημερινές συμβουλές για το πως συμπεριφερόμαστε σε άτομα με άνοια στα πρώτα στάδια της ασθένειας και για το πως μπορούμε να δημιουργήσουμε μια ατμόσφαιρα αγάπης και κατανόησης.

• Φτιάξτε ένα ζεστό περιβάλλον και ακολουθήστε υγιεινή διατροφή

Η διατροφή είναι πολύ σημαντική, γι αυτό και χρειάζεται να ακολουθείτε μία συγκεκριμένη ρουτίνα. Κάντε τις ώρες των γευμάτων και των σνακ συγκεκριμένες και προγραμματίστε τις περίπου την ίδια ώρα κάθε μέρα.

Η ώρα του γεύματος πρέπει να είναι μια ξεχωριστή στιγμή. Απενεργοποιήστε την τηλεόραση, βάλτε απαλή μουσική, στρώστε όμορφα το τραπέζι και στολίστε το με λουλούδια. Δώστε τους χρόνο για τα γεύματα και φροντίστε να τους προσφέρετε φαγητά που είναι μαλακά για να μπορούν να τα φάνε εύκολα. Φροντίστε να τους θυμίζετε τους «καλούς» τρόπους στο τραπέζι και να τους παρέχετε βοήθεια μόνο όταν είναι απαραίτητο. Θέλετε να τους ενθαρρύνετε και όχι να τους κάνετε να αισθάνονται ανήμποροι.

• Δώστε σημασία στην καθαριότητα και στην ασφάλεια στο μπάνιο

Σκεφτείτε τη ρουτίνα υγιεινής που ακολουθούσε στο παρελθόν το  αγαπημένο σας  πρόσωπο και . υιοθετήστε την – όσο το δυνατόν περισσότερο – αφού αυτό τους  προσφέρει άνεση. Αρχικά, φροντίστε το περιβάλλον, το δωμάτιο και το νερό πρέπει να είναι σε θερμοκρασία δωματίου, ενώ πρέπει να υπάρχει επάρκεια φωτισμού.

Συνοδεύστε τον συγγενή σας και σεβαστείτε την ιδιωτικότητα του. Έχετε έτοιμες πετσέτες και μια ρόμπα ή τα ρούχα του όταν θα βγει. Δώστε σημασία στην ασφάλεια, χρησιμοποιώντας αντιολισθητικά πατάκια μπάνιου, μπάρες και καθίσματα μπάνιου ή ντους. Ποτέ μην αφήνετε ένα άτομο με άνοια χωρίς επίβλεψη στο μπάνιο, γιατί είναι ιδιαίτερο επικίνδυνο.

• Βάλτε ένα πρόγραμμα για την σωστή χρήση της τουαλέτας

Η επίσκεψη στην τουαλέτα είναι μία δύσκολη διαδικασία γι’ αυτό και πρέπει να καθορίσετε μια ρουτίνα για τη χρήση της. Ορίστε συγκεκριμένες ώρες, προσπαθήστε να τις θυμίζετε και να τους βοηθάτε να πηγαίνουν. Να είστε πάντα δίπλα τους για να αποφύγετε ατυχήματα και δείξτε κατανόηση σε κάθε τους ανάγκη.

Στον προγραμματισμό της ρουτίνας βοηθάει να διασφαλίσετε την πρόσληψη υγρών ώστε ο ασθενής να μην αφυδατωθεί. Φροντίστε να περιορίσετε την πρόσληψη υγρών το βράδυ πριν τον ύπνο. Σε κάθε περίπτωση τηρήστε τα ωράρια που έχετε θέση και ενθαρρύνετε τον αγαπημένο σας να τα ακολουθεί.

• Δημιουργήστε ένα ήρεμο περιβάλλον για να καταπολεμήσετε την αϋπνία

Η αϋπνία και η κούραση που προκαλεί οδηγεί σε αρνητικές συμπεριφορές. Για να την αντιμετωπίσετε αυξήστε τις δραστηριότητες, ιδιαίτερα τη σωματική άσκηση και αποθαρρύνετε την αδράνεια και τον ύπνο κατά τη διάρκεια της ημέρας. Προσέξτε τη διατροφή, και αποφύγετε τρόφιμα όπως ζάχαρη, καφεΐνη και το πρόχειρο φαγητό.

Φροντίστε οι απογευματινές και βραδινές ώρες να είναι ήσυχες με ήρεμες δραστηριότητες. Επιλέξτε μια βόλτα σε εξωτερικούς χώρους, παίξτε ένα απλό παιχνίδι με χαρτιά ή ακούστε μαζί απαλή μουσική. Δώστε τους μία όμορφη, γεμάτη ημέρα που θα τους βοηθήσει να έχουν έναν ήρεμο ύπνο.

• Δείξτε κατανόηση στην αλλαγή συμπεριφοράς

Η συμπεριφορά των ατόμων με άνοια, αλλάζει εύκολα. Δημιουργήστε ένα ζεστό περιβάλλον μέσα στο οποίο θα νιώθουν ασφαλείς και ήρεμοι. Μειώστε τον θόρυβο, την ακαταστασία ή τον αριθμό των ατόμων στο δωμάτιο. Μην αλλάζετε την θέση των επίπλων και των οικιακών συσκευών. Βάλτε σε εμφανές σημείο φωτογραφίες και αγαπημένα αντικείμενα για να τους φέρετε στο μυαλό με ευχάριστες αναμνήσεις

Αν ο άνθρωπός σας είναι αγχωμένος ή επιθετικός, προσπαθήστε να αποφύγετε να μαλώνετε. Κατανοήστε ότι τα λεκτικά ξεσπάσματα είναι συχνά εκφράσεις θυμού ή άγχους. Αντιδράστε μένοντας ήρεμοι και καθησυχαστικοί. Επιβεβαιώστε τα συναισθήματα και στη συνέχεια προσπαθήστε να αποσπάσετε την προσοχή του ή να τον επαναπροσανατολίσετε σε κάτι άλλο. Μην ξεχνάτε ότι η άνοια είναι αυτή που πυροδοτεί αυτές τις αντιδράσεις.

• Τι πρέπει να θυμάστε όταν φροντίζετε ηλικιωμένους με άνοια

Η φροντίδα ηλικιωμένων με άνοια είναι μία ιδιαίτερα απαιτητική διαδικασία, στην διάρκεια της οποίας βλέπουμε τον άνθρωπό μας να αλλάζει, μέρα με τη μέρα. Το πιο σημαντικό στο πως συμπεριφερόμαστε σε άτομα με άνοια είναι να θυμάστε ότι η νόσος είναι η πραγματική αιτία για τη συμπεριφορά του ανθρώπου σας.

Πέρα από την δύναμη, το χρόνο και την ψυχραιμία που χρειάζεστε, πρέπει να μην παραμελείτε τον εαυτό σας και τις ανάγκες τους. Όσο πιο δυνατός είστε, τόσο πιο πολλά θα μπορείτε να προσφέρετε στους αγαπημένους σας. Αναγνώρισε τα όρια σας και μην ξεχνάτε πόσο δύσκολο είναι να γίνεσαι ο γονιός του γονιού σου.

Φροντίδα ηλικιωμένων

Η φροντίδα για τους ηλικιωμένους επικεντρώνεται σε τρία μέτωπα.

Το πρώτο είναι η προσωπική φροντίδα, η οποία περιλαμβάνει περιποίηση, ντύσιμο, σίτιση και σωματική δραστηριότητα.

Το δεύτερο είναι η υγειονομική περίθαλψη, η οποία περιλαμβάνει τη λήψη φαρμάκων και τα ιατρικά ραντεβού.

Το τρίτο μέτωπο είναι η συναισθηματική φροντίδα, και αυτό είναι αυτό που τείνει να περιλαμβάνει τα περισσότερα λάθη. Αυτός είναι ένας απαιτητικός τομέας, καθώς είναι σύνηθες για τους ηλικιωμένους να πεισμώνουν με κάποιους τρόπους ή να έχουν συμπτώματα άγχους ή κατάθλιψης.

Η Άνοια αποτελεί ένα σύνδρομο που οφείλεται σε νόσημα του εγκεφάλου, συνήθως χρόνιας ή εξελικτικής φύσης, στο οποίο υπάρχει διαταραχή πολλαπλών ανώτερων φλοιωδών λειτουργιών, συμπεριλαμβανομένων της μνήμης, της σκέψης, του προσανατολισμού, της νόησης, του μαθηματικού λογισμού, της ικανότητας για μάθηση, της γλώσσας και της κρίσης. Η άνοια περιορίζει προοδευτικά τις καθημερινές δραστηριότητες της ζωής του ασθενούς, κάνοντάς τον να εξαρτάται από έναν φροντιστή. Έτσι, η άνοια είναι η κύρια αιτία αναπηρίας και εξάρτησης μεταξύ των ηλικιωμένων. Η συχνότητα εμφάνισης της άνοιας είναι στο 1-2% του ηλικιακού εύρους 60-65.

Τύποι Άνοιας:

• Νόσος του Alzheimer
• Αγγειακή άνοια,
• Άνοια με σωμάτια Lewy
• Μετωποκροταφική άνοια.

Το Αλτσχάιμερ είναι ο πιο συχνός τύπος άνοιας και αντιπροσωπεύει το 50-60% όλων των περιπτώσεων. Κλινικό χαρακτηριστικό της Alzheimer είναι η συνεχής μείωση της γνωστικής ικανότητας καθώς και της λειτουργικότητας κατά τη πορεία της νόσου.

Παράγοντες Κινδύνου:

• Ηλικία
• Κατάθλιψη
• Κοινωνική απομόνωση
• Χαμηλό επίπεδο μόρφωσης
• Γνωστική απάθεια

Συμπτώματα:

• Έκπτωση στη γνωστική λειτουργία
• Δυσκολίες στη μνήμη
• Δυσκολίες οπτικοχωρικού προσανατολισμού
• Συμπεριφρορικές αλλαγές
• Ψυχωτικά συμπτώματα όπως κατάθλιψη, αγχώδης διαταραχή
• Διαταραχές ύπνου
• Δυσκολία στην συγκέντρωση και εστίαση προσοχής
• Φτωχή συλλογιστική και κρίση
• Διαταραχές στον ύπνο
• Δυσκολία αναγνώρισης οικείων χώρων και ατόμων
• Αποπροσανατολισμός ως προς τον χώρο και τον χρόνο

Η άνοια επιδρά σε πολλά συστήματα στον οργανισμό με αποτέλεσμα να επηρεάζονται πολλές οργανικές λειτουργίες και να προκαλούνται συννοσυρά προβλήματα. Μειώνεται κατά πολύ η προσωπική φροντίδα των ατόμων άρα και η προσωπική υγιεινή που μπορεί να προκαλέσει άλλα προβλήματα.

Ο Εργοθεραπευτής αξιολογεί τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το άτομο στη καθημερινότητα του και διαμορφώνει ένα στοχευμένο εργοθεραπευτικό πρόγραμμα με απώτερο σκοπό την αντιμετώπιση δυσκολιών στην λειτουργικότητα του ατόμου. Η εργοθεραπευτική παρέμβαση περιλαμβάνει την εκπαίδευση του φροντιστή για το πώς να αντισταθμίσει τη γνωστική έκπτωση των ασθενών, πώς να βελτιώσει το βάρος της φροντίδας και πώς να ενισχύσει τις συμπεριφορές αντιμετώπισης για τη διαχείριση της εξάρτησης. Επίσης οι φροντιστές εκπαιδεύονται στο να δημιουργούν και να χρησιμοποιούν προσαρμοσμένες δραστηριότητες στην καθημερινή φροντίδα. Επιπλέον ο Εργοθεραπευτής εστιάζει στην επίλυση γνωστικών και κινητικών δυσκολιών μέσα από δραστηριότητες οι οποίες ενισχύουν τους τομείς αυτούς. Οι δραστηριότητες, διαμορφώνονται και σχεδιάζονται για να ταιριάξουν με τις υπάρχουσες ικανότητες και να μεγιστοποιήσουν τις ευκαιρίες για συμμετοχή και εμπλοκή.

Με την πάροδο του χρόνου, οι ηλικιωμένοι αποκτούν διάφορες απαιτήσεις για να νιώθουν ασφαλείς και ευτυχισμένοι στο σπίτι τους. Είτε μένουν μόνοι είτε μένουν μαζί με κάποιο συγγενικό πρόσωπο, οι ανάγκες τους διαφέρουν από κάποιο νεότερο.

Η κινητικότητα, η υγιεινή, η αυτοεξυπηρέτηση και το φαγητό μπορεί να χρειαστεί να προσαρμοστούν στον ηλικιωμένο για να τον βοηθήσουν στην καθημερινότητα του.

1. Προσαρμόστε το περιβάλλον του στις ανάγκες του

Όσο μεγαλώνουμε, τόσο η ισορροπία μας και οι κινήσεις μας αλλάζουν. Δεν έχουμε τα ίδια αντανακλαστικά ούτε την ίδια ευλυγισία.

Σε ένα σπίτι όπου διαμένει ένας ηλικιωμένος πρέπει να φροντίσουμε να μην υπάρχουν πολλά και μικρά έπιπλα που να δυσκολεύουν τη μετακίνηση, ιδίως αν ο ηλικιωμένος χρειάζεται μπαστούνι ή άλλο βοήθημα.

Πρέπει να έχουμε λίγα και χρηστικά έπιπλα τα οποία να είναι εμφανή και σχετικά υψηλά για να τα βλέπει εύκολα κάποιος που ίσως έχει προβλήματα όρασης.

Αυτό που θέλουμε είναι να διευκολύνουμε τη μετακίνηση του ηλικιωμένου μέσα στο σπίτι για να νιώθει περισσότερη ανεξαρτησία και σιγουριά για τα βήματά του.

Αφήστε χρηστικά αντικείμενα όπως γυαλιά, ρούχα, παπούτσια και παντόφλες σε εμφανή και εύκολα προσβάσιμα σημεία.

Αν έχετε σκάλες, είτε εσωτερικές είτε εξωτερικές, βεβαιωθείτε ότι υπάρχει κουπαστή στην οποία να μπορεί να στηριχθεί ο ηλικιωμένος. Αν ο άνθρωπός σας δεν μπορεί να ανεβοκατεβαίνει σκάλες, σκεφτείτε την πιθανότητα να εγκαταστήσετε έναν ανελκυστήρα σκάλας.

1. Προσωπική υγιεινή

Όπως όλοι μας, έτσι και ο ηλικιωμένος θέλει να πλένεται και να νιώθει καθαρός και φροντισμένος.

Είναι καλό να έχετε ένα καρεκλάκι στο μπάνιο για να μπορεί να καθίσει χωρίς να πέσει. Βάλτε όλα όσα χρησιμοποιεί στο ύψος του χεριού του για να μην χρειάζεται να σηκώνεται. Κάποιες κινήσεις υγιεινής (ξύρισμα, πλύσιμο προσώπου, πλύσιμο δοντιών) μπορούν να γίνουν στο νιπτήρα, οπότε ίσως να χρειάζεστε καρέκλα. Φροντίστε οι πετσέτες και το σαπούνι να είναι προσβάσιμα και τοποθετημένα σε εμφανή σημεία.

Όσο ο άνθρωπος σας μπορεί να αυτοεξυπηρετείται στη τουαλέτα, βοηθήστε τον και διευκολύνετε τις κινήσεις του. Αυτό του δίνει αυτοεκτίμηση και νιώθει ότι δεν έχει επιστρέψει στη βρεφική ηλικία. Τοποθετήστε λαβές για να μπορεί να στηριχτεί και φροντίστε να μπορεί να πιάσει το χαρτί τουαλέτας.

Αν έχει ακράτεια, προμηθευτείτε πάνες κατάλληλες για τις ανάγκες του, ενώ μη ξεχάσετε και πάνες νύχτας για να μπορεί ο άνθρωπός σας να έχει μια ήσυχη και ξεκούραστη νύχτα. Αυτό θα τον βοηθήσει να είναι πιο ευχάριστος και συνεργάσιμος μέσα στην ημέρα.

1. Βασικές ανάγκες υγείας

Καλό είναι να έχετε ένα ηλεκτρονικό πιεσόμετρο και ένα οξύμετρο για να μπορείτε να παίρνετε την πίεση και το κορεσμό εύκολα και γρήγορα.

Αν ο ηλικιωμένος έχει θέμα διαβήτη, επενδύστε σε έναν μετρητή σακχάρουθα έχετε και μια καλύτερη και ακριβέστερη εικόνα της υγείας του ανθρώπου σας.

Φροντίστε τα χάπια και όποια άλλη φαρμακευτική αγωγή ακολουθεί. Αν δεν έχει πρόβλημα μνήμης, δώστε στον άνθρωπό σας την ευκαιρία να τακτοποιεί και να παίρνει τα φάρμακά του μόνος τους, καθώς αυτό είναι μια ένδειξη αυτονομίας και θα τον τονώσει ψυχολογικά.

1. Βοηθήστε τον άνθρωπό σας να έχει ανεξαρτησία

Αν μένετε μαζί με τον ηλικιωμένο, μην τον κάνετε να νιώσει ότι είναι μωρό, μια και αυτό ρίχνει την αυτοπεποίθησή του και την ψυχολογία του.

Αν μπορεί να κινηθεί, εντάξτε τον στην καθημερινή ζωή σας. Ζητήστε του να σας βοηθήσει σε μικρές καθημερινές εργασίες:  το στρώσιμο του τραπεζιού, λίγο μαγείρεμα, πότισμα στις γλάστρες του μπαλκονιού, λίγη καθαριότητα στο σπίτι ή ακόμα και το φύτεμα μιας γλάστρας. Δώστε τους κίνητρα να νιώθουν ωφέλιμοι και χρήσιμοι στο κοινωνικό σύνολο και βέβαια στο σπίτι.

Αυτοί οι άνθρωποι είχαν ευθύνες, δικαιώματα και επιλογές για τη ζωή τους για πολλά χρόνια, ας μην τους τα αφαιρέσουμε όσο μπορούμε και μπορούν.

1. Ο ηλικιωμένος χρειάζεται κοινωνικότητα και επικοινωνία

Αν ο άνθρωπός σας δεν έχει άνοια, βοηθήστε τον να κρατήσει την επικοινωνία με φίλους και γνωστούς. Ενθαρρύνετε τον να παίρνει τηλέφωνο και να μιλάει ή προτείνετέ του να βρεθεί με φίλους και φίλες.

Προσπαθήστε να βρείτε ευκαιρίες για κοινωνικοποιήση στη γειτονιά, ακόμα και μια βόλτα γύρω από το τετράγωνο μπορεί να είναι σημαντική για έναν άνθρωπο. Αφήστε τη γιαγιά να τα πει με τον ταχυδρόμο και την γειτόνισσα και δώστε της ευκαιρίες να ακονίζει το μυαλό της.

1. Σταυρόλεξα και βιβλία για το μυαλό του ηλικιωμένου

Όσο ο άνθρωπος σας μπορεί να διαβάζει, δώστε του ευκαιρίες να λύσει σταυρόλεξα και να διαβάσει. Είναι ένας εξαιρετικός τρόπος να κρατήσει το μυαλό του σε εγρήγορση. Βιβλία, ιστορίες, περιοδικά και εφημερίδες κρατούν τον ενδιαφέρον  και βοηθάνε στο να δώσουν νέο νόημα στη ζωή ενός ανθρώπου.

Έχουμε δει ηλικιωμένους που έχουν αποκτήσει βασικές γνώσεις τεχνολογίας και έμαθαν να χειρίζονται tablets. Είναι μια καλή λύση για να κρατήσουν επαφή με τον έξω κόσμο, να ενδιαφερθούν και να διαβάσουν.

1. Χαρίστε στον ηλικιωμένο αυτοεκτίμηση και σεβασμό

Οι πιο πολλοί ηλικιωμένοι έχουν έντονη την αίσθηση της φθαρτότητας τους. Καταλαβαίνουν ότι οι δυνάμεις τους μειώνονται και ότι έχουν ανάγκη βοήθειας. Όσο μπορούμε, τους βοηθάμε αλλά πάντα έχουμε στο πίσω μέρος του μυαλού μας ότι θέλουν να νιώθουν ότι είναι ακόμα ανεξάρτητοι, ελεύθεροι και μπορούν να πάρουν τις αποφάσεις τους.

Αν θέλουν μια μέρα να επιλέξουν οι ίδιοι τι θα φάνε για μεσημεριανό, αφήστε τους να διαλέξουν. Και αν θέλουν να μαγειρέψουν, δώστε τους αυτή τη δυνατότητα. Έτσι νιώθουν χρήσιμοι και ανακτούν την αυτοεκτίμησή τους.

Αν βλέπετε ότι ο  άνθρωπός σας χρειάζεται κάτι παραπάνω από τη δική σας φροντίδα στο σπίτι, τότε η «Φροντίδα» είναι εδώ για να σας βοηθήσει σε ότι χρειάζεστε.